Stock Reconciliation
ใช้เมื่อไหร่
ยอด stock ในระบบไม่ตรงกับของจริงในโกดัง — หลังนับสต็อกจริง (Physical Count) แล้วพบผลต่าง ต้องการปรับยอดให้ตรงกัน
ตัวอย่างที่ต้องทำ:
- สินค้าหายหรือเสียหาย ยอดระบบสูงกว่าของจริง
- รับสินค้าเข้าโดยไม่ได้บันทึกระบบ ยอดระบบต่ำกว่าของจริง
- เปิดบัญชีสินค้าครั้งแรก (Opening Stock)
ทำไมถึงต้องทำแบบนี้
ยอด stock ในระบบกระทบโดยตรงกับ Trial Balance และ Balance Sheet (มูลค่า Inventory)
ถ้าไม่ปรับ งบการเงินจะแสดงตัวเลขผิด และ COGS คำนวณออกมาไม่ถูก
Flow Diagram
Operations: นับสต็อกจริง (Physical Count Sheet)
↓
Finance/Stock: Stock Reconciliation ─── ระบุ Qty + Valuation Rate จริง
↓
Stock: Stock Level ถูก adjust อัตโนมัติ
↓
Accounts: GL Entry สร้างให้อัตโนมัติ (Stock Adjustment)Journal Entry ที่เกิดขึ้น
| กรณี | Debit | Credit |
|---|---|---|
| ของจริงมากกว่าระบบ (Stock เพิ่ม) | Stock In Hand | Stock Adjustment Account |
| ของจริงน้อยกว่าระบบ (Stock ลด) | Stock Adjustment Account | Stock In Hand |
บัญชี Stock Adjustment ต้องตั้งค่าใน Company > Default Accounts ก่อน มักเป็น Temporary Opening หรือ Stock Adjustment
Step-by-Step ในระบบ
- ไปที่
Stock > Stock Reconciliation > New - เลือก Purpose:
| Purpose | ใช้เมื่อ |
|---|---|
| Stock Reconciliation | ปรับยอดสต็อกทั่วไป (แนะนำ) |
| Opening Stock | ตั้งต้นสต็อกครั้งแรก |
- เลือก Posting Date — วันที่นับสต็อกจริง (ไม่ใช่วันที่บันทึก)
- เลือก Warehouse ที่ต้องการปรับ
- กด Get Items — ระบบดึง item ทั้งหมดใน Warehouse นั้นพร้อม Qty ปัจจุบัน
- แก้ไขคอลัมน์ Qty ให้ตรงกับของจริงที่นับได้
- ตรวจสอบ Valuation Rate — ถ้าไม่มั่นใจให้ปล่อยค่าเดิม
- คอลัมน์ Difference Amount จะแสดงผลกระทบต่อมูลค่า Inventory
- กด Save → ตรวจสอบรายการทั้งหมด
- กด Submit
ตรวจสอบผลหลัง Submit
หลัง Submit ระบบสร้าง GL Entry อัตโนมัติ ตรวจสอบได้ที่:
Accounts > General Ledger— กรองวันที่และ Voucher Type = Stock ReconciliationStock > Stock Ledger— ดูการเปลี่ยนแปลงยอดสต็อก
ข้อควรระวัง
⚠️
- ควรทำ Stock Reconciliation เมื่อ ไม่มี Pending Transaction (GRN ที่ยังไม่ Submit) เพื่อป้องกัน conflict
- ถ้าปรับ Valuation Rate ด้วย จะกระทบ COGS ย้อนหลังทั้งหมด — ควรปรึกษาผู้บัญชีก่อน
- ต้องมีเอกสาร Physical Count Sheet แนบไว้เป็นหลักฐานทุกครั้ง
- ทำได้ครั้งเดียวต่อ Warehouse ต่อวัน — ถ้าต้องแก้ไข ต้อง Cancel แล้วทำใหม่